Poedercoaten, rilsaneren en natlakken: verschillen en toepassingen

Drie technieken voor onderdelen die geen warmte overdragen

Poedercoaten, rilsaneren en natlakken zijn drie technieken om een beschermende en afwerkende laag aan te brengen op onderdelen die geen warmte hoeven over te dragen: waterkasten, deksels, frames, mantels en leidingwerk. Ze verschillen in proces, laagdikte, uiterlijk en slijtvastheid, en daarmee in de onderdelen waarvoor ze geschikt zijn.

Alle drie komen ze bij Novocoatings naast de coatingsystemen voor het warmtewisselend oppervlak voor. Een koeler bestaat immers niet alleen uit een pijpenbundel of lamellenpakket. De waterkast, het deksel en het frame vragen om een eigen bescherming. Het overzicht van alle systemen staat op de coatingpagina.

Poedercoaten: elektrostatisch aanbrengen en in de oven uitvloeien

Poedercoaten is een elektrostatisch proces. Het werkstuk wordt geaard en het poeder, meestal op basis van epoxy, polyester of een combinatie van beide, krijgt in het spuitpistool een elektrische lading. De geladen poederdeeltjes worden naar het werkstuk getrokken en blijven eraan kleven, ook op randen, hoeken en lastig bereikbare plekken. Daarna gaat het werkstuk de oven in: het poeder smelt, vloeit uit tot een gesloten film en hardt uit.

De laagdikte ligt doorgaans in de orde van enkele tientallen tot ruim honderd micrometer. Het resultaat is een harde, krasvaste en egale laag die in alle RAL-kleuren leverbaar is, glanzend of mat. Poedercoaten is oplosmiddelvrij en geeft weinig verlies, omdat overgespoten poeder opgevangen kan worden. Nadelen: het werkstuk moet de oventemperatuur verdragen, de laag is minder flexibel dan natlak en plaatselijk herstel is lastig.

Geschikt voor: waterkasten, deksels, frames, beugels en behuizingen die een strakke, slijtvaste afwerking in kleur nodig hebben.

Rilsaneren: wervelsinteren met polyamide

Rilsaneren is het aanbrengen van een dikke polyamidelaag (PA 11, een kunststof op basis van ricinusolie) via wervelsinteren. Het werkstuk wordt voorverwarmd tot boven het smeltpunt van het poeder en daarna in een bak met opgewerveld poeder gedompeld. Het poeder smelt op het hete oppervlak en vormt in één keer een dikke, gesloten laag. Een naverwarming laat de laag glad uitvloeien.

De laag is met circa 400 µm aanzienlijk dikker dan bij poedercoaten of natlakken. Daardoor is een rilsan coating uitzonderlijk stoot- en slijtvast en biedt hij een uitstekende chemische en corrosiebescherming. De afwerking is glad en licht glanzend, in een beperkt aantal kleuren. Beperkingen: het werkstuk moet voorverwarmd kunnen worden, scherpe randen en dunne wanden zijn lastig, en de laagdikte is te groot voor oppervlakken die warmte moeten geleiden.

Geschikt voor: waterkasten en deksels die in contact staan met zeewater, koelwater of chemisch belast water, en voor onderdelen die mechanisch zwaar belast worden.

Natlakken: spuiten in lagen

Natlakken is het klassieke spuiten van een vloeibare lak, meestal een twee-componenten systeem op basis van epoxy of polyurethaan, vaak als primer met een toplaag. De lak wordt met een spuitpistool in één of meer lagen aangebracht en hardt uit aan de lucht of in een droogcabine. De laagdikte per laag ligt in de orde van tientallen micrometers; de totale opbouw hangt af van het systeem.

Natlak is van nature flexibel, geeft een strakke uitstraling en vormt een goede corrosiewerende laag voor binnen- en buitentoepassingen. De kleurkeuze is vrijwel onbeperkt en plaatselijk herstel is eenvoudig. Nadelen: oplosmiddelen, een langere droogtijd dan bij poedercoat en een lagere krasvastheid.

Geschikt voor: mantels, frames, onderdelen die niet in een oven kunnen of te groot zijn, en voor bijwerken en herstel.

Vergelijking: laagdikte, uiterlijk, slijtvastheid en bestendigheid

Waarom deze lagen niet op het warmtewisselend oppervlak komen

Alle drie de technieken leveren een laag die voor het warmtewisselend oppervlak van een koeler te dik, te isolerend of niet dicht genoeg is. Een polyamidelaag van 400 µm vormt een thermische barrière die het rendement van een pijpenbundel merkbaar verlaagt. Poedercoat bereikt de binnenzijde van buizen en de ruimte tussen lamellen niet gelijkmatig en kan die ruimte zelfs dichtzetten. Natlak is te flexibel en te open om langdurige onderdompeling in zeewater of een heet procesmedium te weerstaan.

Het warmtewisselend oppervlak vraagt om een dunne, dichte, warmtegeleidende laag die tot in de kern van het werkstuk komt: de phenol-epoxy inbrandcoating. Lees hoe die laag ontstaat en waarom dikker niet beter is.

Voorbehandeling geldt voor alle drie

Ook poedercoat, polyamide en natlak hechten alleen op een schone, actieve ondergrond. Deksels, waterkasten en pijpleidingen worden daarvoor doorgaans gestraald: walshuid, roest en oude lagen verdwijnen en het oppervlak wordt ruw, zodat de laag mechanisch verankert. Bij Novocoatings kunnen deze onderdelen op verzoek gestraald worden. Meer daarover op de pagina voorbehandeling en in het artikel over chemisch voorbehandelen.

Wat betekent dit voor jouw koeler?

Zie een koeler als twee delen met elk een eigen coating. Het warmtewisselend oppervlak krijgt een inbrandcoating. De waterkast, het deksel en het frame krijgen een poedercoat voor een harde afwerking in kleur, een rilsan coating waar stoten, slijtage en agressief water samenkomen, of natlak waar flexibiliteit, formaat of herstel de doorslag geven. Novocoatings verzorgt de drie technieken naast de coatingsystemen voor warmtewisselaars. Meer vergelijkingen vind je in het thema industriële coatings. Voor advies beschrijf je de onderdelen via het contactformulier en mail je foto's of tekeningen naar info@novocoatings.com.